Leven en dood

Leven en dood zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden, soms zelfs zo sterk dat ze moeilijk van elkaar te onderscheiden zijn. Volgens verpleeghuisarts Bert Keizer is doodgaan een dubbelzinnige gebeurtenis en is er geen duidelijke grens tussen leven en dood. Socioloog Cas Wouters beschouwt recente variaties in rouwrituelen en belicht daarbij een ander aspect van de relatie tussen leven en dood: hoe balanceren nabestaanden hun individuele identiteit met hun 'groepsidentiteit' bij het verwerken van de dood?

Is het leven in een 'andere wereld' echt? Linda Adrichem en Dennis van den Berg schetsen een beeld van het virtuele leven in Second Life, waaruit blijkt dat gevoelens de grens tussen het spel en de werkelijkheid doen vervagen. Patiënten met het locked-in-syndroom kunnen door verlamming niet of nauwelijks communiceren en leven zo voor grote mate in hun eigen wereld. Maar in hoeverre heeft zo'n patiënt nog een leven? Daarover gaat de bejubelde film The Diving Bell and the Butterfly (Maureen Voestermans).

Bermmonumenten, opgericht ter nagedachtenis aan de slachtoffers van een verkeersongeluk, worden steeds talrijker. Wat is het verhaal achter deze monumenten (Mirjam Klaassens)? Ook achter elke moord gevolgd door zelfmoord zit een verhaal. In de Griekse tragedie Medea vermoordt een moeder haar kinderen uit liefdesverdriet alvorens de hand aan zichzelf te slaan. Dit soort handelen vervult de westerling van afschuw, maar in Japan wordt het soms als de enige waardige oplossing gezien (Marieke Liem). Joo Hee Heidebrink laat in haar artikel zien dat de zelfmoordterrorist zich laat leiden door zijn eigen keuzes en niet simpelweg een slachtoffer is van psychologische en sociale omstandigheden.

Tenslotte werd er lang gedacht dat hersencellen zich na de geboorte niet meer delen of vernieuwen. Onderzoek heeft echter uitgewezen dat er wel degelijk nieuwe hersencellen ontstaan in het volwassen brein. Paul Lucassen bespreekt wat dit nieuwe leven belooft voor de behandeling van hersenziekten.

Wij wensen u veel leesplezier.

De redactie