Mary is een kleurwetenschapper die alles weet over ‘rood’. Ze heeft de kleur alleen nog nooit gezien, want ze leeft in een zwart-witte kamer. Kan Mary daarom wel weten hoe ‘rood’ eruitziet? Dit gedachte-experiment werd bedacht door filosoof Frank Cameron Jackson. Het stipt het vraagstuk van kleurbewustzijn aan: bestaan kleuren wel op zichzelf of zijn ze afhankelijk van de waarneming van individuen? Sinds de Oudheid hebben vele filosofen en natuurwetenschappers zich al over dit vraagstuk gebogen. Daar zullen wij, als redactie van Blind, ook eens een stukje van inkleuren.

‘Kleurbewustzijn’ is een tijdloos thema, zo blijkt ook uit de actualiteit. Sinds de wereldwijde protesten tegen racisme in juni 2020 waait er een vernieuwd kleurbewustzijn door de samenleving: mensen worden zich bewuster van de manieren waarop hun eigen huidskleur het leven makkelijk(er) of moeilijk(er) kan maken.

Ons thema ‘Kleurbewustzijn’ is daarom een ode aan het erkennen en uitdragen van allerlei verschillende perspectieven op kleur. In deze editie doen we dat vanuit onder andere de filosofie, natuurkunde, milieuwetenschappen, geschiedenis en kunstmatige intelligentie. Zo lees je in het artikel ‘Ik zie, ik zie wat jij niet ziet … en de kleur is’ (Sanne van der Marck) meer over de fysieke werking van kleurbewustzijn. In ‘Droom jij in kleur of in zwart-wit?’ (Joy Leering) kom je erachter of jouw televisiekijkgedrag invloed heeft op je dromen. Nouschka Veerman daagt je met haar artikel over synesthesie (de letter A is blauw en woensdag is roze) uit om na te denken over wat we normaal vinden en waarom.  Als bedrijven zich groener voordoen dan ze zijn heet dat greenwashing, een artikel van Maarten Visscher. Hoe algoritmes voor de discriminatie van zwarte vrouwen zorgen, laten Emma Sofie Achterberg, Eline Kempkes en Margot Hoogerwerf je zien in hun artikel, dat is geschreven op basis van hun scriptie voor de opleiding Liberal Arts and Sciences. Margot Hoogerwerf duikt nog een keer in de tegenstelling zwart-wit in haar bedenkingen bij het inkleuren van historische zwart-witfoto’s.

Denk niet wit, denk niet zwart, denk niet zwart-wit. Wetenschap mag kleurrijk zijn! Om deze editie extra kleurrijk te maken, zijn de artikelen ondersteund met prachtige illustraties van Jetske van Dorp, Tes Miedema en Marlon Schotel. Veel leesplezier gewenst!

Artikelen van editie 55 'Kleurbewustzijn'

Droom jij in kleur of in zwart-wit?

Joy Leering Droom jij in kleur? Daar moet je misschien even over nadenken. Aristoteles, Freud en Descartes verklaarden in ieder geval van wel (Schwitzgebel, 2001), net zoals de meerderheid van…

Computer says no tegen zwarte vrouwen

Emma Sofie Achterberg, Eline Kempkes, Margot Hoogerwerf Illustratie: Marlon Schotel Inleiding Sinds de moord op de Afro-Amerikaanse George Floyd door een witte politieagent eind mei 2020 is het wereldwijde protest…